Abdest almak kadınlara da farz!

Dışarıda işi olup da namaz vaktini kaçırmak istemeyen bir kadının önündeki en büyük engel abdest. ‘Abdest mekânları düzelecek’ vaatlerinde ne kadar sonuç alındı, camilerde ne değişti, bir göz attık. Sonuç düşündürücü.Günün ortası, bir işten bir diğer işe yetişmeye çalışıyorsunuz. Gündelik hayat bir yanda akar giderken, okunan ezanla aklınıza gerçek hayat düşünce, bir telaşla önünüzdeki camiye girip vakti vaktiyle eda etmeye girdiniz. Kilitli abdesthaneler, erkeklerin tuvaletine bitişik lavabolar, çantanızı bile koyamadığınız tuvaletler. İstanbul camilerinde kadınlar için abdest alıp namaz kılmak bir sınav.Taksim, Eminönü, Kadıköy, Üsküdar başta olmak üzere, merkez semtlerin çoğunda kadınların camilerde abdest alacağı ya düşünülmemiş, ya düşünülen yöntemler çözüm olmaktan uzak.‘Daha önce defalarca haberleştirilen bu konuda ilerleme var mıdır?’ sorusuyla yola çıktık. İlk durak Kazancı Yokuşu üzerinde bulunan Kazancı Ali Ağa Camii. Taksim merkeze çok yakın camide kadınlara özel bir abdest yeri bulunmuyor. Alternatif olarak sunulan bir tuvalet. Ayakkabınızı çıkarmanız, üzerinizdeki eşyaları asmanız mümkün değil, zaten gösterilen bölüm erkekler tuvaletinin hemen yanında olduğu için bütün bu mücadeleye girmeden baştan vazgeçip dışarı çıkıyorsunuz.İkinci durak yol üstü olması nedeniyle her gün bir sürü misafir ağırlayan Taksim Mescidi. Yılankavi merdivenleri çıkıp mescidin kadınlar için ayrılan abdest bölümüne ulaştığınızda tek kişinin ancak abdest alabileceği genişlikteki mekânda üzerinize su sıçratmadan abdest almak, zaten musluğa ulaşmak bir mesai olduğundan neredeyse imkansız. Yine kadınların eşyalarını bırakacağı, asacağı bir yer sıkıntısı burada da yaşanıyor. Eşyalarınızı mescidin içine bırakıp abdest almaya geçmek en uygunu. Burada da uyarıyla karşılaşıyorsunuz: ‘Dikkat et çalınmasın.’Yeni restore edilen Ağa Camii bir sonraki durak. Burada kadınlar beyaz paravanla ayrılan bir bölümde abdest alabilir. Hem temizlik hem alan genişliği insanın içini açmasa da Taksim’de işi olanların tek alternatifi diye teselli olup geçiyoruz İstanbul’a kuşbakışı bakan Cihangir Camii’ne. Burada kadınlar da erkekler de abdest almak için aynı mekânı kullanıyor. Abdest alan “Hadi Bismillah” deyip her şeyi göze alarak yola çıkmak zorunda. Başörtülü kadınları her an içeri bir erkek girer kaygısıyla alacakları bir abdest bekliyor.Sahil tarafında olup da Kılıç Ali Paşa Camii’ne inerseniz, burada sizi paravanlı bir bölüm karşılıyor. O da ben uğradığımda kapalı. Büyük camilerin abdest alınacak yer dışındaki en önemli sorunu güvenlik. Uğrayan insan azlığı çok zaman abdesthanelerin kapalı olmasına yol açıyor. Şaşkın bakışlar arasında şadırvana yönelmek işten değil.Halılarla beraber namaz...Tarihî yarımadaya geçelim. Rüstem Paşa Camii’ndeyim. Yine burada abdest almak için bir tuvalete yönlendiriliyorum. Islak yerlere basmamak için bin takla atıp burada abdest almayı başarır, namaza geçerseniz, bu sefer de kadınlar bölümünde katlanmış halılar, elektrik süpürgeleri sizi karşılıyor. Cami zaten boş, kadınlar bölümünün ışıkları bile yanmıyor.Turistlerin gözbebeği, İstanbul fotoğraflarının değişmez klasiği Yeni Cami’de bu durum değişeli bir ay oldu. İçerideki ve dışarıdaki şadırvanlarıyla erkeklerin abdest alabilecekleri yerlere sahip cami yakın zamana kadar kadınlara bir alternatif sunmuyordu. Şimdi hemen karşısında yeni açılan meydanda tuvaletler ve abdest alma yeri bulunuyor. Her gün binlerce insanın gelip geçtiği bir yer için, yetmez ama hiç yoktan iyi.Tarihî yarımada camilerinde turist uğramayan camiler neredeyse boş. Sultanahmet’e ulaşırsanız, burada abdest almak için daha insanî koşullarla karşılaşacaksınız.Beşiktaş’a yolunuz düştü. Gönül rahatlığıyla abdest alabileceğiniz bir cami var. Ertuğrul Tekke Camii. Kadınlar için ayrı bir bölüm düşünülmüş. Beşiktaş’tan sahile doğru açıldığınızda, işiniz giderek zorlaşıyor. Abdest alıp namaz kılmak için yer ararken kendinizi Emirgan Camii’nde bulabilirsiniz.‘Su içmediğim oluyor’Üsküdar’da da durum iç açıcı değil. Semti diğer yerlerden ayıran, abdesthane bulunan lokanta ve kafelerin çokluğu. Kadınlar genellikle abdestlerini buralarda alıp camiye gitmeyi tercih ediyor.Kadıköy taraflarındasınız. Alternatifleriniz Söğütlü Çeşme Camii, Cafer Ağa Camii, Osman Ağa Camii, Kethüdâ Çarşı Camii, Sultan III. Mustafa İskele Camii. Bunlar içinde Cafer Ağa Camii ve Kethüdâ Çarşı Camii nispeten iyi bir abdest imkânı sunuyor. Nispeten iyi, çünkü bunlar da tuvaletle bitişik.Abdesthane bulma çilesi, sohbetlere sık sık malzeme olan bir konu. Zorlu bir mücadelenin sonunda alınan abdest sonrası Fındıklı Camii’nde karşılaştığım kadınların sohbet konusu da bu. Üsküdar’da oturan Remziye hanım iş için dışarı çıktığında artık su içmekten kaçındığını söylüyor. “Hayat dinsel ihtiyaçlara göre düzenlenmiyor” diyen Zeynep Hanım’a göre ise en uygun çözüm mestle gezmek. O da yaz koşullarında zor. Daha radikal yöntemler deneyip, erkeklere ait kapalı abdest yerlerini kapısını kilitleyerek kullananlar da var. Bütün bu çözümlerin tamamı gerçek bir çare olmaktan uzak.Üç ayları sürer, Ramazan’a yaklaşırken, elinize bir harita alıp rahat abdest alıp, namazınızı eda edebildiğiniz camileri işaretlemeye başlamanızda fayda var. Bu Ramazan da dışarıda işi olan, teravihleri camilerde kılmak isteyen kadınlar için çetin geçecek. a.orer@zaman.com.tr